07/02/2023
Sự hoàn hảo trong nấu ăn có đáng để theo đuổi?
Đây là câu hỏi mà trước đây tôi không có cần cân nhắc. Nó là điều hiển nhiên. Mình làm đầu bếp, mọi thứ xoay quanh căn bếp và nhà hàng của mình đều phải ở mức tuyệt đối: từ không gian, thiết kế, đồ đạc; đến cách làm việc, nguyên liệu, kỹ thuật v.v… Bếp phải được bố trí hợp lí, cách làm việc của mọi người phải chuyên nghiệp, kỹ thuật sử dụng phải tốt, đồ ăn nấu phải ngon, phục vụ ra khách phải nhanh nhẹn và đúng. Đây là những thứ tôi luôn hướng tới ở một nơi làm việc, và nếu có điểm nào chưa được thì mình cũng sẽ rất cố gắng để đưa hắn lên được mức mình muốn. Nhưng khi quá khăng khăng đi theo những tiêu chuẩn đó, mình sẽ nhận lại được gì?
Tiêu chuẩn là thứ khác nhau từ người này qua người khác. Cùng một từ “chuyên nghiệp,” với người này có thể là cái A nhưng người kia lại là cái Z, một trời một vực. Vì vậy, kiếm được những người có cùng hệ tư tưởng với mình là không dễ chút nào. Mình càng khắt khe, vòng tròn hoà nhập của mình sẽ càng hẹp, việc kiếm được người đồng cảm càng khó. Khi ấy, mình sẽ ngày qua ngày đi hết chỗ này chỗ nọ, gần như chỗ nào cũng khiến mình không hài lòng. Mà càng đi nhiều, mình lại càng trở nên khó chiều hơn. Mỗi nơi sẽ có những điểm tốt xấu khác nhau, thứ mà mình tiếp thu được qua từng chỗ chỉ là những điểm mạnh, rồi mình sẽ mang cái điểm mạnh đó qua áp đặt sang những chỗ mình tới sau. Vậy nên, đôi ba năm vô nghề thì đi làm và kiếm việc dễ lắm, mình đâu có biết như nào là hay là dở. Mình chỉ cần vô vị trí thấp, học người ta, luyện tập những thứ cơ bản. Càng đi làm nhiều thì mình càng ểnh ương: nào là chỗ này đồ ăn ghê quá, chỗ kia xấu quá, chỗ ni làm món phong cách không hợp, chỗ nớ toàn mấy trò trẻ con mình làm chẳng học được gì v.v… Nói chung là đủ thứ chuyện trên đời.
Rồi giả sử mình có may mắn tìm được nơi mà trông rất phù hợp, được họ nhận vô, cái tính cầu toàn cũng chẳng chịu nằm yên. Ở trong chăn mới biết chăn có rận, mình bắt đầu trông thấy những thứ đằng sau mà không được vừa mắt: cách làm việc ở đây thiếu kỷ luật, nguyên liệu ở đây không chất lượng, tiêu chuẩn ở đây không ổn định v.v… Cứ cái gì đã từng thấy nơi khác làm tốt hơn, mình sẽ không hài lòng ở đây. Khi ấy mình sẽ cố gắng tác động để cải thiện, nhưng chuyện đó đâu có dễ. Mình có ý tốt thiệt, nhưng chắc gì họ đã nghe mình, có khi họ còn ghét vì mình mới vô mà đòi nọ đòi kia, cho mình bay sớm không chừng. Nhiều khi mình nghĩ, sao bản thân không dễ đi một chút, đơn giản đi một chút, có phải mọi chuyện dễ dàng hơn nhiều không. Từng đây là được rồi, sao cứ phải như kia làm chi. Người khác họ hài lòng được với mức độ này, họ ổn định và thoải mái hơn mình bao nhiêu. Mình cứ như này thì chỉ tổ tự làm khổ mình.
Với những thứ theo đuổi, cái hạn hẹp đầu tiên là mình chỉ có thể đi làm ở những nơi ở tầm cao. Mà những nơi ấy thì ít, mình thì đâu phải là người duy nhất theo hướng đó, thành ra cũng là nấu ăn thiệt nhưng không phải lúc nào mình cũng được làm công việc mình muốn, có khi còn chẳng có việc cho mình làm luôn. Rồi ngay cả chuyện mình ổn định lâu dài ở một chỗ cũng chẳng phải dễ dàng, vì chỉ cần mình thấy người ta bị biến chất, đi chệch hướng, xuống cấp một chút là mình bất mãn liền. Đây là những vấn đề muôn thuở ở mọi nơi, không hiểu sao mình lại không chấp nhận. Không hoàn hảo và chỉn chu là mình chịu không được, đấy là con người mình, và con người ấy không biết sẽ đưa mình tới đâu nhưng trước mắt toàn là chông g*i. Là vì người ta ai cũng dở hay do mình quá cố chấp chạy theo những thứ không có thực?
Lật về những bài viết cũ, tôi luôn miệng nói về tiêu chuẩn, về sự hoàn hảo, về đồ ăn đưa ra khỏi bếp là phải này kia. Nhưng chuyện đó thực ra không có dễ vậy, nó ảnh hưởng đến mình nhiều hơn là mình nghĩ. Mà để hỏi rằng sự hoàn hảo trong nấu ăn có đáng để theo đuổi không, tôi vẫn sẽ cho là có. Mặc dù đã ăn nhiều gáo nước lạnh vào người khi ôm khư khư cái tư tưởng ấy đi làm việc, tôi vẫn không thay đổi. Lâu rồi tôi từng nói rằng là đầu bếp, mình sống chết cho những thứ mà bản thân đặt lên đĩa phục vụ cho khách. Giờ tôi cảm thấy mình vẫn có thể tiếp tục hi sinh như vậy cho công việc này, và tôi vẫn tin nó sẽ đưa mình tới được nơi mình muốn. Nên tôi sẽ đi tiếp.
____
Cuốn sách đầu tay “Ăn Tối Cùng Chef” của tôi đã chính thức ra mắt. Với rất nhiều câu chuyện và bài học thú vị, nếu thích những bài viết của tôi, chắc chắn các bạn sẽ không muốn bỏ lỡ nó đâu. Mọi người có thể tìm đọc về cuốn sách và mua ủng hộ tôi ở bài viết này nhé: https://www.facebook.com/bepdon/posts/490643742622377
Cảm ơn các bạn rất nhiều!