31/05/2026
CÂU CHUYỆN SẢN PHẨM:
Trà sen Bà Dần- Tây Hồ
Tôi vốn sinh ra và lớn lên tại Quảng An, Tây Hồ - một vùng đất trứ danh về hoa sen bách diệp, một làng hoa nổi tiếng đất Hà Thành. Trong gia đình, nghề trồng hoa, kinh doanh hoa tươi đã có từ thời bà và mẹ. Mẹ tôi (cụ Nguyễn Thị Dần, sinh năm 1924, đã mất cuối năm 2024) từ khi còn trẻ đã kinh doanh hoa tươi, bà thường gánh hoa đi khắp phố phường Hà Nội để bán. Vào mỗi mùa sen, bà lại gánh những bông hoa sen hàm tiếu tươi thắm để bán cho những gia đình khá giả trong phố cổ rồi ở đó giúp họ tách gạo, ướp trà.
Ngoài bán hoa bông, gạo sen tươi cho khách, bà thường giữ lại một phần gạo sen để tự ướp trà. Bởi trà sen được ướp cầu kỳ, giá trị nên thường được dự trữ để sử dụng vào dịp lễ Tết, biếu khách quý hoặc khi có sự kiện quan trọng của gia đình.
Chính việc quan sát, giúp đỡ mẹ mỗi khi đến vụ sen mà tôi đã dần dà yêu trà sen và thấm dần cách làm trà sen từ khi nào không hay.
Sau này khi trưởng thành, dù đã tạo dựng và làm chủ Cửa hàng hoa tươi Huyền Thân tại 21 Hàng Khoai, nhưng với tình yêu đặc biệt dành cho hoa sen, trà sen nên mỗi khi đến mùa hoa sen, tôi thường gác lại công việc kinh doanh của mình để tập trung ướp trà sen. Cứ như thế, bằng những kinh nghiệm, trải nghiệm và các kỹ năng sẵn có, tôi cùng gia đình đã duy trì, phát triển nghề làm trà sen đến tận ngày nay.
Có thể nói, trà sen chính là hơi thở của văn hóa truyền thống, của bề dày lịch sử và hồn thiêng ngàn năm văn hiến. Nghề ướp trà sen chính là một nghề truyền thống vô cùng đáng quý, là niềm tự hào của người Hà Nội nói chung và của người dân Quảng An, Tây Hồ nói riêng.
Trong khoảng 40 năm ướp trà sen, tôi đã đúc kết, tích lũy được nhiều kinh nghiệm, cũng như những kỹ năng quan trọng để trà sen được nước, được vị và đượm hương. Bởi, ướp trà sen từ công đoạn chọn hoa, tuyển trà đến việc thực hiện các quy trình ướp đòi hỏi người làm nghề phải thật tỉ mỉ, cẩn thận cùng sự tinh tế, khéo léo. Nếu không yêu nghề, có tâm với nghề sẽ thật sự khó có thể duy trì, phát triển và được tôn vinh nghề ướp trà sen Quảng An, Tây Hồ thành Di sản Văn hóa phi vật thể Quốc gia như ngày nay.
Nếu trước đây, gia đình tôi chỉ tập trung làm một loại Trà sen ướp truyền thống thì hiện tại, để phục vụ nhu cầu của thực khách, chúng tôi đã tìm hiểu, cho ra mắt các loại trà bông ướp xổi ủ lạnh và trà bông ướp xổi sấy thăng hoa.
Đối với Trà ướp sen truyền thống: Ướp trà là công đoạn đòi hỏi sự tỉ mẩn, cẩn thận của người ướp trà. Trà sen khô phải trải qua nhiều lần ướp (mỗi lần cách nhau khoảng 15 - 20 ngày). Ngoài gạo sen, việc hiểu được đặc tính hút hương của từng loại trà cũng là yếu tố quyết định làm nên mẻ trà đượm hương nhất. Hiện nay, tôi đang dùng nhiều loại trà để ướp sen như: trà mộc vùng Tân Cương, La Bằng (Thái Nguyên), trà shan tuyết (Tuyên Quang)…
Đối với Trà ướp bông sen tươi và Trà ướp bông sen khô: Tuy làm trà sen bông không cầu kỳ như trà sen khô truyền thống, nhưng để có được trà ngon và đượm hương, cũng cần phải có những bí quyết, kỹ năng riêng từ khâu chọn hoa, dưỡng hoa và ướp trà vào bông sen, rồi đến khâu bảo quản kho lạnh, sấy thăng hoa để cho ra những mẻ trà thơm ngát.
Từ nhiều năm nay, tôi vẫn luôn duy trì thường xuyên nghề ướp trà sen, đây chính là điều quan trọng để góp phần giữ nghề, giữ những bí quyết lâu đời, đồng thời kết hợp khoa học kỹ thuật vào công việc ướp trà để nâng cao chất lượng sản phẩm. Ngoài ra, với phương châm sẵn sàng chia sẻ, tôi đã truyền lại những bí quyết, kỹ năng làm trà sen cho các con, cháu của mình và cả những người muốn được trải nghiệm, học nghề.
Bên cạnh đó, tôi luôn tích cực trong việc quảng bá sản phẩm trà sen Quảng An cũng như thương hiệu trà sen của gia đình – Trà sen Bà Dần, điều đó thể hiện bằng việc tiếp đón, chia sẻ thông tin qua các cơ quan báo chí như: Đài Truyền hình Việt Nam (Chương trình Việt Nam đa sắc; chương trình cho người Việt Nam ở nước ngoài VTV4), Đài Truyền hình Hà Nội, Đài Tiếng nói Việt Nam, Báo Nhân dân, Báo Hà Nội mới, Báo Thanh niên, Báo Đại đoàn kết… Ngoài ra, tôi còn tham gia Lễ hội sen và các sản phẩm OCOP ở phố đi bộ Trịnh Công Sơn năm 2024 để quảng bá sản phẩm trà sen. Đồng thời, vinh dự là một trong 3 thương hiệu trà sen tại Quảng An được Ban Tổ chức Lễ hội lựa chọn trưng bày tại Trung tâm giới thiệu và bán sản phẩm OCOP quận Tây Hồ - Phố Trịnh.
Với tôi, làm trà sen không hẳn vì cuộc mưu sinh mà còn muốn góp phần công sức nhỏ bé vào việc lưu giữ một nét văn hóa tinh tế của người Hà Nội.
Nghệ nhân Ngô Thị Thân
Tháng 5-2026
