20/12/2015
ว่าด้วยเรื่องของ "ปลายข้าว"
ข้าวส่วนที่เป็นเมล็ดแตกหักในระหว่างการสีข้าว โดยเฉพาะในช่วงการขัดสีเอารำข้าว ประกอบด้วยเศษข้าวส่วนปลายที่หักและจมูกข้าวบางส่วน ปลายข้าวทั่วไปมี โปรตีน ประมาณ 8 เปอร์เซ็นต์ มีไขมัน และเยื่อใยต่ำ จัดเป็นอาหารให้พลังงานที่มีความสำคัญยิ่งกว่าข้าวสารที่ขัดสีแล้วเสียอีก
ปลายข้าวมี 3 ขนาด คือขนาดเล็ก ขนาดกลาง และขนาดใหญ่ (ข้าวท่อน) ปลายข้าวขนาดเล็กนั้นมักมีส่วนของจมูกข้าวซึ่งเป็นต้นอ่อนที่มี โปรตีน ไขมัน วิตามิน และแร่ธาตุ สูงกว่าส่วนอื่นของเมล็ดข้าว จึงมีราคาแพงและหาซื้อได้ยากกว่าปลายข้าวขนาดกลางและขนาดใหญ่
เราคนไทยส่วนใหญ่เรากลับมองข้ามปลายข้าวแบบไม่ไยดี นำไปใช้เป็นอาหารเลี้ยงสัตว์เป็นส่วนใหญ่ ส่วนมากก็เห็นแต่คนจีนที่รู้ค่า นิยมนำปลายข้าวมาทำโจ๊กเป็นอาหารอุ่นท้องเติมพลังที่ช่วยฟื้นฟูคนป่วยได้ดีนักแล แต่โจ๊กสมัยใหม่เวลานี้หลายร้านก็ไม่ได้ใช้ปลายข้าวเสียแล้ว แต่ใช้ข้าวสารธรรมดานี่แหละต้มให้เละแล้วมาบดเอา ถ้าลองย้อนไปดูรายการมนTV.หลายๆ รายการได้พูดถึงร้านโจ๊กชื่อดังของฮ่องกงร้านหนึ่ง ใช้ปลายข้าวข้าวหอมมะลิชั้นดีของเมืองไทยคลุกน้ำมันพืชแช่ไว้ค้างคืนแล้วค่อยนำไปเคี่ยวกับน้ำซุปกระดูกหมูและซี่โครงไก่ ได้โจ๊กที่อร่อยโด่งดังไปทั่วโลก และในตอนนี้เองริ่มมีคนมองเห็นคุณค่าของปลายข้าวนำมาส่งเสริมให้ใช้ทำเป็นข้าวบดสำหรับเด็กทารก อายุ 4-6 เดือน โดยเน้นให้ใช้ปลายข้าวกล้องอินทรีย์ และก็มีบางเจ้าผู้ผลิต หรือจำหน่ายนำมาพัฒนาบรรจุถุงขายแล้ว เป็นปลายข้าวกล้องอินทรีย์ 3 สี จากข้าวหอมมะลิกล้อง ข้าวหอมมะลิแดง ข้าวหอมนิล และอีกอย่างที่หลายคนอาจจะยังไม่รู้ก็คือ บรรดาแป้งข้าว (rice flour) ทั้งหลายนั้น ไม่ว่าจะเป็น แป้งข้าวเจ้า หรือแป้งข้าวเหนียว ต่างก็ใช้ปลายข้าวเป็นวัตถุดิบในการผลิตนะจ้ะ
*เพียงแต่กรรมวิธีในการผลิตอาจทำให้ได้แป้งที่มีคุณภาพต่ำและคุณค่าทางโภชนาการจากกระบวนการแปรรูปก็จะลดลงตามลำดับ ดังนั้น ควรจะกินปลายข้าวกันตรงๆ เลยดีกว่า